İklim krizinin tetiklediği doğal felaketlerin artış göstermesi, uzmanları afet anındaki iletişim süreçlerini yeniden yapılandırmaya itti. İzmir Ekonomi Üniversitesi'nden (İEÜ) dört akademisyen, TÜBİTAK'ın desteğiyle yaklaşık iki yıl süren kapsamlı bir çalışmayı tamamlayarak afet yönetimine yeni bir soluk getirecek iletişim modelini hayata geçirdi.
Sanal gerçeklik ve teknolojik dayanıklılık
Proje kapsamında, GSM şebekelerinin devre dışı kaldığı kritik anlarda iletişimin kopmaması için yedek haberleşme sistemlerinin kurulması öneriliyor. Bunun yanı sıra, kurumların afet anını güvenli bir ortamda deneyimleyebilmeleri adına VR ve AR tabanlı ortak tatbikat platformları tasarlanması öngörülüyor. İEÜ Halkla İlişkiler ve Reklamcılık Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ebru Uzunoğlu liderliğinde yürütülen çalışmada; Prof. Dr. Selin Türkel, Dr. Öğretim Üyesi Pınar Umul Ünsal ve Prof. Dr. Senem Kumova Metin görev aldı.
Saha verileri ve ödüllü analiz
Ekip, Adıyaman'dan İzmir'e kadar afet tecrübesi olan yedi farklı ilde 100'ü aşkın uzmanla yüz yüze görüşmeler gerçekleştirdi. Ayrıca, yarım milyonu aşkın haber metni makine öğrenmesi algoritmalarıyla taranarak afet iletişimindeki eksiklikler bilimsel verilerle ortaya konuldu. Bu kapsamlı medya analizi, İngiltere'de düzenlenen CMC2025 Konferansı'nda "En İyi Çalışma Tebliği" ödülüne layık görüldü.
Çok boyutlu iş birliği şart
Prof. Dr. Ebru Uzunoğlu, afet yönetiminde başarının tek bir kurumun çabasıyla değil, merkezi yönetim, yerel birimler ve sivil toplumun ortak bir dilde buluşmasıyla mümkün olduğunu belirtti. Proje sonuçlarının AFAD Genel Merkezi ile paylaşılacağını ifade eden Uzunoğlu, hedeflerinin bu disiplinlerarası yaklaşımı sağlık krizleri ve pandemiler gibi diğer acil durum senaryolarına da uyarlamak olduğunu vurguladı.
Dr. Öğretim Üyesi Pınar Umul Ünsal ise simülasyonların saha personelinin teknolojik okuryazarlığını artırmada kilit rol oynadığını belirterek, oyunlaştırma unsurlarının dahil edildiği yeni araştırma süreçlerinin de başlatıldığını duyurdu. Proje, afet öncesi hazırlık süreçlerinin kurumsallaşması adına önemli bir rehber niteliği taşıyor.
